Przejdź do głównej zawartości

Nowa książka!

Z przyjemnością informuję, że wydawnictwie Wolters Kluwer Polska ukazała się właśnie książka pod redakcją Joanny Różyńskiej i moją "Badania naukowe z udziałem ludzi w biomedycynie. Standardy międzynarodowe". Książka zawiera 12 tekstów omawiających główne zagadnienia etyki badań biomedycznych oraz tłumaczenia dokumentów międzynarodowych z tego zakresu. Część dokumentów nigdy wcześniej nie była publikowana w języku polskim. Więcej informacji można znaleźć na stronie Wolters Kluwer. Fragment książki dostępny jest tutaj.

Spis treści

Część 1
Standardy prowadzenia badań biomedycznych z udziałem ludzi

Rozdział 1. Początki i rozwój etyki badań naukowych w biomedycynie (Zbigniew Szawarski)
Rozdział 2. Rozwój międzynarodowych regulacji dotyczących badań biomedycznych.
z udziałem człowieka (Agata Wnukiewicz-Kozłowska)
Rozdział 3. Etyka lekarza a etyka badacza (Marcin Waligóra)
Rozdział 4. Ocena ryzyka i korzyści badania biomedycznego (Joanna Różyńska)
Rozdział 5. Zgoda na udział w badaniu naukowym w biomedycynie (Paweł Łuków)
Rozdział 6. Ochrona osób szczególnie podatnych na wykorzystanie (vulnerable subjects)
w badaniach biomedycznych (Zbigniew Zalewski)
Rozdział 7. Sprawiedliwość w międzynarodowych badaniach biomedycznych (Jan Piasecki)
Rozdział 8. Badania naukowe na zarodkach ludzkich (Alicja Przyłuska-Fiszer)
Rozdział 9. Badania naukowe na ludzkim materiale biologicznym (Atina Krajewska)
Rozdział 10. Teoria i praktyka działania komisji bioetycznych (Marek Czarkowski)
Rozdział 11. Etyka pracy badawczej (Jan Hartman)
Rozdział 12. Konflikt interesów w badaniach biomedycznych (Weronika Chańska,Tomasz Pasierski)

Część 2
Wybrane dokumenty międzynarodowe

Kodeks Norymberski (Trybunał Wojskowy, Norymberga 1947)
Deklaracja Helsińska Światowego Stowarzyszenia Lekarzy. Etyczne zasady
prowadzenia badań medycznych z udziałem ludzi
Międzynarodowe wytyczne etyczne dotyczące badań biomedycznych z udziałem ludzi, CIOMS 2002
Zasady dobrej praktyki badań klinicznych (GCP) WHO 2005
Konwencja o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej wobec zastosowań biologii i medycyny. Konwencja o prawach człowieka i biomedycynie, Rada Europy, Oviedo, 1997 (CETS No.164)
Protokół dodatkowy do konwencji o prawa człowieka i biomedycynie dotyczący badań biomedycznych, Rada Europy, Strasbourg 2005 (CETS No. 195)

Popularne posty z tego bloga

Istota ludzka w sensie biologicznym i moralnym

Mary Anne Warren w artykule Moralny i prawny status aborcji broni prawa kobiety do przerwania ciąży w dowolnym momencie jej trwania. Twierdzi ona, że stanowisko prezentowane przez Thomson (stanowisko to przedstawiłem w swoim ostatnim wpisie JP), nie daje się utrzymać. Zdaniem Warren argumentacja Thomson sprowadza się do uznania zasady: mogę zabić niewinną osobę, która pojawi się wbrew mojej woli (ale też i nie z własnej woli) w obrębie mojej własności. Według Warren nie możemy zabijać niewinnych osób, tylko z tego powodu, że znalazły się w obrębie naszej własności. Trzeba zatem znaleźć inny sposób na wykazanie, że kobieta ma prawo do aborcji. Kluczowym problemem staje się status moralny płodu. Musimy odpowiedzieć na pytanie, czy jest on osobą czy też nie? Zdaniem autorki możemy rozróżnić między (a) człowiekiem – jako przynależącym do gatunku homo sapiens i b) osobą, czyli podmiotem moralnym, któremu przysługują pewne szczególne prawa. Mamy tedy dwa kryteria bycia człowiekiem: bio

Prawo do życia a prawo do dysponowania swoim ciałem

Argumentacja za dopuszczalnością aborcji może zasadniczo zmierzać w dwóch różnych kierunkach. Po pierwsze można odwoływać się do pojęcia naturalnego uprawnienia matki do zdrowia lub możności decydowania o własnym ciele itp. Po drugie można starać się wykazać, że płód nie jest osobą, i w związku z tym w ogóle nie przysługują mu prawa właściwe człowiekowi. Z pierwszym rodzajem argumentacji mamy do czynienia w tekście Judith Thomson Obrona sztucznego poronienia . Thomson wychodzi z założenia, że nawet jeśli nie odmówimy zarodkowi statusu osoby, jego bezwzględne prawo do życia nie jest czymś oczywistym. Innymi słowy: dyskusja między zwolennikami i przeciwnikami dopuszczalności aborcji nie jest dyskusją o ludzki status zarodka. Dlatego, aby zilustrować swoją argumentację proponuje ona następujący eksperyment myślowy: wyobraź sobie, że zostajesz porwany/porwana, nie wiesz, co się z tobą dzieje, na pewien czas tracisz świadomość. Gdy się budzisz okazuje się, że jesteś podłączony/podłączona d

Protokół z Groningen

W czasopiśmie Medycyna Wieku Rozwojowego (1) pojawiły się niedawno opracowane przez zespół lekarzy, psychologów, etyków i prawników Rekomendacje dotyczące postępowania z matką i noworodkiem urodzonym na granicy możliwości przeżycia. Jak pokazują badania, wielu lekarzy pracujących na oddziałach intensywnej opieki neonatologicznej podejmuje decyzje o rozpoczęciu lub przerwaniu terapii noworodków urodzonych na granicy przeżycia (2). Decyzje takie są związane z wieloma dylematami etycznymi. Gdy byłem ostatnio w Holandii, a dokładnie w Groningen, przeglądałem tamtejszą prasę, w dzienniku NRC-Next z 17 stycznia zaciekawił mnie wywiad z Borem Verkroostem, mężczyzną, który, cierpi na rzadką chorobę Epidermolysis Bullosa (EB), czyli pęcherzowe oddzielanie się naskórka. Choroba ta charakteryzuje się powstawaniem pęcherzy w obrębie naskórka, błony podstawnej lub skóry właściwej. Pęcherze te powstają na skutek np. dotyku i są bardzo bolesne. W dalszym rozwoju tej choroby mogą stać się przyczy