Przejdź do głównej zawartości

Mikroracjonowanie bez rozwiązań systemowych

Z badań socjologicznych wynika, że dopóki nie wprowadzi się rozwiązań systemowych, personel medyczny racjonuje na mikropoziomie i kategoryzuje pacjentów wedle swoich pomysłów. W wielu przypadkach te decyzje racjonowania i kategoryzacji traktowane są jako decyzje techniczne nie mające wiele wspólnego z jakimikolwiek założeniami etycznymi.

Na podstawie badań przeprowadzonych w latach 1989–1990, David Hughes i Lesley Griffiths, skupili się na analizie decyzji zapadających w dwóch multidyscyplinarnych zespołach medycznych. [Hughes, L. Griffiths, ’Ruling in’ and ‘Ruling out’: Two Approaches to the Micro-Rationing of Health Care, Soc. Sci. Med. Vol. 44, No. 5, s. 589–599].

Jeden z zespołów rozważał dopuszczenie pewnej grupy pacjentów do operacji serca, drugi – do neurorehabilitacji. Powodem takiego doboru badanych grup było uznanie, że decyzje o dopuszczeniu do zabiegu czy procedury medycznej często zapadają właśnie w ramach multidyscyplinarnych zebrań i spotkań zespołowych. Tam rodzą się główne argumenty dotyczące klasyfikacji pacjentów.

Z badań Hughesa i Griffiths wynika, że większość decyzji dotyczących mikroracjonowania, będąc decyzjami etycznymi, przedstawiana jest jako decyzje czysto techniczne . Z różnorakich raportów skupiających się na analizie sposobów mikroracjonowania można wyciągnąć wniosek, że klinicyści wielokrotnie stosują kryteria społeczno-etyczne, rozważając, czy pacjent „zasługuje” na otrzymanie świadczeń. W Wielkiej Brytanii na przykład prawdopodobnie najczęściej wykluczanymi grupami są palacze i osoby starsze .

W badanych przez Hughesa i Griffiths zespołach głównym społeczno-etycznym kryterium wyboru pacjenta była kategoria zasługi. Stosowano ją jednak na dwa sposoby: poprzez wykluczanie (ruling out) i akceptację (ruling in).
Kardiolodzy dopuszczający pacjentów do operacji serca wraz z kryteriami medycznymi przedstawiali analizy stylu życia pacjenta i różnorakich oznak świadczących o chęci podjęcia przez pacjenta późniejszej rehabilitacji. Jeżeli, bazując na dotychczasowym sposobie postępowania pacjenta, domniemywano, że zaprzepaści on efekty zabiegu, wówczas wykluczano go (ruling out).

Drugi, multidyscyplinarny zespół składał się ze specjalistów związanych z neurorehabilitacją. Zespół ten, także stosując kategorię zasługiwania, skupiał się na wyszukiwaniu pozytywnych działań i wypowiedzi pacjentów, które w szczególny sposób predestynowały ich do zabiegów rehabilitacyjnych (ruling in). W obu przypadkach pacjenci, wobec których podejmowane były decyzje, nigdy nie uczestniczyli w zebraniach.

Hughes i Griffiths, przeanalizowawszy argumenty pojawiające się w dyskusjach obu zespołów, strukturę wypowiedzi personelu medycznego, próbującego przekonać swoich kolegów do takiej lub innej selekcji, nazywali „naturalną retoryką”. Naturalna retoryka to, wedle autorów, „wypowiedź wartościująca stworzona w celu wywarcia wpływu na słuchacza poprzez odniesienie się do norm kulturowych” . Przymiotnik „naturalna” wiąże się z używaniem pozornie przed-teoretycznych, „oczywistych”, „zdroworozsądkowych”, „intuicyjnych” argumentów, które w rzeczywistości wiążą się z wyznawanymi systemami wartości. Co więcej, z badań wynika, że tego rodzaju argumenty bywały równoważne argumentom medycznym . W przypadku zasady akceptacji (ruling in) wartościujące wyznaczniki pozamedycznej kategoryzacji pacjentów stawały się mniej widoczne dla personelu medycznego. Poczucie, że robi się więcej dla jednego pacjenta, akceptując jego kandydaturę, przesłaniało fakt odrzucenia przez to innego pacjenta. W obu przypadkach świadomość personelu medycznego dotycząca jakości używanych argumentów pozamedycznych była znikoma. Czasem zaś w ogóle nie uświadamiano sobie stosowania takich argumentów.

[Zdjęcie pochodzi ze strony http://www.globalhealthprogress.org]
CDN

Popularne posty z tego bloga

Klonowanie człowieka

W czasopiśmie Cell zespół naukowców pracujący pod kierownictwem Masahito Tachibany ogłosił, że udało się dokonać transferu jądra ludzkiej komórki somatycznej do ludzkiej komórki jajowej, a następnie uzyskać z utworzonego tą drogą ludzkiego zarodka pluriptencjalne komórki macierzyste [1]. Media ogłosiły przełom w medycynie, zwolennicy apokalipsy wieszczą nadejście Nowego wspaniałego świata…
Jak się klonuje ludzi? Czym jest klonowanie? Klonować znaczy tyle co kopiować. Gdy mówimy o klonowaniu/kopiowaniu człowieka nie mamy jednak na myśli powielania całych ludzkich jednostek. W klonowaniu chodzi o powielanie ludzkiego kodu genetycznego (DNA). Genetyczne kopie to w przyrodzie nic niezwykłego. Bliźniacy jednojajowi to właśnie genetyczne klony – czyli osobniki posiadające dokładnie taką samą sekwencję nukleotyd w swoim DNA. Kolejność nukleotyd w DNA koduje wszystkie wrodzone cechy danego organizmu. Dlatego też bliźniaków jednojajowych żyjących w podobnym środowisku trudno jest odróżnić na p…

Poszukujemy stypendystki/stypendystki do współpracy w projekcie badawczym

Poszukuję stypendysty/stypendystki, najchętniej z ostatniego roku studiów magisterskich lub absolwenta/absolwentkę, którzy dołączą do mojego zespołu badawczego finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki. Projekt pt. „Etyka badań biomedycznych z udziałem dzieci. Ryzyko, korzyści i prawa uczestników” dotyczy przede wszystkim etycznych zagadnień związanych z rozwojem leku w onkologii pediatrycznej. Główną metodą są przeglądy systematyczne i metaanalizy. 
Praca od czerwca-sierpnia 2017 (do ustalenia), wysokie stypendium przez 44 miesiące. 
Szczegółowe informacje znajdują się na stronie Narodowego Centrum Nauki pod tym linkiem. Na zgłoszenia czekamy do 23.01.2017. Informacje na temat zespołu można znaleźć na stronie remedy.edu.pl

Sprawiedliwość, efektywność i metodologia w badaniach klinicznych

Na stronie internetowej Interdyscyplinarnego Centrum Etyki UJ został zamieszczony tekst mojego autorstwa pt. „Sprawiedliwość, efektywność i metodologia w badaniach klinicznych".

Tekst ten został zamówiony jako przegląd problematyki. Dotyczy on przede wszystkim rozwiązań metodologicznych, które umożliwiają sprawiedliwe traktowanie uczestników badań klinicznych przy jednoczesnym zapewnieniu wiarygodnych rezultatów takich badań (m.in. adaptacyjnych badań randomizowanych).